Ne Kudüs ne Aksa, kırmızı çizgi ticaret

img
ANKARA - Sokaklarda İsrail karşıtı yürüyüşler, ticarette sürekli yükseliş olarak dönüyor. AKP’nin iktidara geldiği yıllarda İsrail-Türkiye arasındaki ticaret hacmi 1,4 milyar dolar iken bugün 6,5 milyar dolar. İhracat rekoru kırılan 44 ülke arasında İsrail üçüncü sırada yer alıyor.
 
İsrail’in 7 Mayıs’ta ibadet eden Filistinlilere saldırısı sonrası başlayan çatışmalar sürüyor. İsrail’in saldırılarına karşı AKP hükümeti ve başkanı Tayyip Erdoğan, medya önünde üst perdeden tepkiler gösterdi. Ancak AKP’nin İsrail’e gösterdiği siyasi tepki ile ticari ilişki ters orantılı. 
 
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre İsrail, Türkiye’nin en çok ihracat yaptığı üçüncü ülke. Toplam ihracatı ise 2020 yılı için 4 milyar 704 milyon dolar. 
 
2004’TE 5 KAT ARTTI  
 
İsrail, 2004 yılının Mart ve Nisan aylarında yaptığı iki hava saldırısıyla Hamas liderlerinden Abdülaziz Rantissi ile Şeyh Ahmet Yasin'i öldürdü. Hava saldırılarına tepki gösteren Erdoğan, “İsrail devlet terörü uyguluyor” dedi. Erdoğan’ın bu sözü kullandığı yıl, İsrail ile yapılan ticaret, 2000 yılına oranla 5 kat artarak 5,8 milyar dolara yükseldi.
 
200 FİLİSTİNLİ ÖLDÜRÜLDÜ, TİCARET HIZ KESMEDİ
 
İsrail’in, Gazze Şeridi’nde 27 Aralık 2008’den 18 Ocak 2009'a kadar sürdürdüğü “Dökme Kurşun Operasyonu” ismini verdiği operasyon sonucu 200 Filistinli yaşamını yitirdi. Erdoğan, o dönem  “İnsanlığa karşı suç işlendi. İsrail devlet terörü uyguladı” ifadelerini kullandı. Erdoğan’ın bu sözleri kullandığı yılın sonunda açıklanan verilere göre, 2004’te 2 milyar 29 milyon 435 bin olan İsrail-Türkiye ticaret hacmi, 3 milyar 383 milyon 154 bin dolar olarak gerçekleşti.
 
‘ONE MINUTE’ SONRASI TİCARET KATLADI
 
İsrail-Türkiye ilişkilerinde dönüm noktası olan “one minute” çıkışı sonrasında da Türkiye’nin İsrail’e ihracatı giderek arttık. 2010 yılında Türkiye’nin İsrail’e olan ihracatı 2 milyar 80 milyon dolardı. 10 yılın sonunda ihracat yüzde 110 oranında arttı. Ticaret Bakanlığı verilerine göre, AKP’nin iktidara geldiği 2002 yılında 1,4 milyar dolar olan İsrail-Türkiye arasındaki ticaret hacmi, 2014 yılı itibarıyla dört katına çıkarak, 5,8 milyar dolarla zirveye çıktı. 
 
MAVİ MARMARA SONRASI ÜYELİĞE ONAY
 
Tarihe “Mavi Marmara” diye geçen, 2010’un Mayıs ayı sonunda İnsani Yardım Vakfı (İHH) öncülüğünde oluşturulan altı gemilik yardım konvoyu, Gazze ablukasını delmek için İstanbul’dan yola çıktı ancak İsrail saldırıya uğradı. 10 kişinin yaşamını yitirdiği saldırının olduğu yıl, AKP hükümeti İsrail’in Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) üyeliğine onay verdi. Erdoğan ve dönemin Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu bu olaydan sonra İsrail’i bir kez daha “terör devleti” olarak tanımladı. İsrail ile olan ticaret hacmi, bir yıl sonra (2011) artış göstererek, 4 milyar 448 milyon 462 bin doları buldu.
 
2017’DE TEKRAR YÜKSELİŞ
 
2016 yılında bu rakam biraz düşerek 4.3 milyar dolar olarak gerçekleşti ancak 2017’de tekrar yükselişe geçti. 2016 Ocak-Ağustos döneminde 2.8 milyar dolar olan ticaret hacmi, 2017’nin aynı döneminde yaklaşık yüzde 14 artarak 3.2 milyar dolara ulaştı. 2018 yılında da artan ticaret hacmi 5 milyar 608 milyar dolar oldu. Gelinen aşamada ise Türkiye ile İsrail arasındaki ticaret hacmi, 6.5 milyar dolar civarında. 
 
2017 yılı Temmuz ayında, İsrail yine benzer şekilde Aksa’da Filistinlilere saldırı gerçekleştirmiş, 57 kişi yaralanmıştı.
 
2020’DE İSRAİL İLK ÜÇTE 
 
TÜİK’e göre, 2019 yılında İsrail, Türkiye’nin en çok ihracat yaptığı 9’uncu ülke sıralamasındayken, bu sıralama 2020 yılında ilk üçe yükseldi. Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan 2020 Yılı Dış Ticaret Değerlendirme Toplantısı'nda yaptığı konuşmada 2020 yılında ülkelere göre ihracatta, Türkiye’nin ihracat rekoru kırdığı 44 ülke bulunduğunu, bunların başında ise, sırasıyla Amerika Birleşik Devletleri, İsrail ve Güney Kore olduğunu kaydetti.
 
İSRAİL’İN GIDASI TÜRKİYE’DEN!
 
Türkiye’nin İsrail’e gıda ihracatı da geçen yıla göre arttı. 2020’nin ilk 9 ayında kuru meyve satışları, 2019’un aynı dönemine göre yüzde 64, deniz ürünleri yüzde 36’dan fazla, tahıllar ve baklagillerde neredeyse yüzde 18 arttı. Meyve ve sebze ihracatında ise yüzde 25’in üzerinde artış gösterdi.
 
NE AKSA NE KUDÜS HEDEF TİCARET
 
ABD’nin Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıması ve Kudüs Büyükelçiliği açmasının tartışıldığı 2018 yılında da benzer bir tablo vardı. “Kudüs kırmızı çizgimizdir” diyen Erdoğan, 2018 yılının Mayıs ayında İslam İşbirliği Teşkilatı'nı İstanbul’da ağırlayarak, “Bugün İsrailli haydutlarca katledilen Filistinliler için harekete geçmek, tüm dünyaya insanlığın halen ölmediğini göstermek demektir” dedi. Ancak, Türkiye-İsrail dış ticaret hacmi, aynı yıl 5 milyar 608 milyon 454 bin dolar olarak ikinci bir rekora yaklaşmıştı.
 
Son 3 yılda Filistin’de, Kudüs ve Aksa olmak üzere iki temel gerginlik ve kırılma yaşanırken, AKP’nin İsrail ile ilişkileri gelişmeye devam etti. Resmi veriler, “kırmızı çizgi”nin Kudüs ya da Aksa değil ticaret olduğunu ortaya koyuyor.
 
MA / Selman Güzelyüz 

Diğer başlıklar

05/12/2021
23:53 DAİŞ Lehiban köyünü ele geçirdi
23:28 Nusaybin'de silahlı saldırıda bir kişi öldü
23:26 Cizre'de polis noktasında şüpheli paket
20:32 HDP'li Gökoğlu darp edilerek gözaltına alındı
20:06 Koronadan 185 vefat, 19 bin 357 yeni vaka tespiti
19:56 Şırnak'ta askeri operasyon başlatıldı
18:16 Aydeniz: İmralı tecridine karşı mücadeleyi yükseltelim
18:05 Mardin Valiliği Kürtçe tiyatroyu engelledi
17:54 TBB’de Feyzioğlu dönemi kapandı: Yeni başkan Sağkan oldu
17:46 İhraç öğretmenler 2 günlük eylemlerini sonlandırdı
17:08 HDP Gençlik Meclisi'nden bağımlılığa karşı halk buluşması
16:46 Amed Sağlık Platformu'ndan iş bırakma çağrısı
16:39 Amedspor tek golle kazandı
15:55 Tencere tavalı 'geçinemiyoruz' eylemi
15:41 İkizdere’deki ekolojik yıkıma tepki
15:28 Uğur ve Özak işçileri taleplerini sıraladı
15:13 Gazeteci Mimar Kaya gözaltına alındı
14:29 Kadınlar temsilde eşitlik için yürüdü
13:59 DBB'nin usulsüzlükleri Sayıştay raporunda
13:46 Adana'da ulaşıma zam
13:15 Adalet Nöbeti’nde mücadele vurgusu
12:51 TBB’de delegeler 3 ayrı sandıkta oy kullanıyor
11:51 Bilirkişi: Ordu’da HES’in kamu yararı yok
11:48 Federe Kürdistan'da öğrenciler yeniden eylemde
11:30 KDP’ye DAİŞ'e karşı mücadele için verilen silahlar Kürtlere karşı kullanılıyor
11:24 Şenyaşar ailesi: Temeli adalet olmayan hükümetler yıkılır
11:15 HDP Kadın Meclisi: Yoksulluk dayatmasına karşı tek çözüm ortak mücadele
09:57 KHK’yle kapatılan üniversitenin arşivi kayıp
09:46 İran sınırında bir cenaze bulundu
09:24 Şırnak’ta ‘OHAL’ sürüyor: Köylere girişler yasak
09:19 5 yıldır mücadeleden vazgeçmiyor
09:16 Rusya Ukrayna’ya saldırır mı?
09:11 Av. Ergül: Musa Orhan tutuklanmalı
09:10 KESK toplumsal cinsiyete dayalı bütçe için meydanlara çıkıyor
09:09 ‘Ekonomi iktidarın değişmesiyle düzelir’
09:08 Sur’da evleri yıkılan aile dükkanda yaşıyor
09:07 ‘Dövizdeki artışla zarara uğrayan çiftçi tarımdan vazgeçti’
09:02 Barış Anneleri: Onlar hepimizin çocukları
09:00 05 ARALIK 2021 GÜNDEMİ
01:24 TBB Başkan adayı Sağkan: TTB’yi kişisel ikballerden arındırma zamanı geldi
04/12/2021
22:32 İran'da nükleer santrali yakınlarında patlama
21:52 Hannover'de kimyasal silah protestosu
20:31 Cizre'de AKP'li başkanın ağabeyine silahlı saldırı
20:14 Fransa'da sağlık çalışanlarından protesto
19:54 Koronadan 228 kişi daha yaşamını yitirdi
19:00 Haber takibi engellenen gazeteci İHD’ye başvurdu
18:51 Midyat'ta gözaltı arbedesi: 2'si polis 3 yaralı
18:46 Aydeniz: Tüm sorunların çözüm adresi İmralı'dır
18:19 TBB Genel Kurulu seçimlerine çağrı: Korkuyu defedelim
18:02 Dersim’de bir astsubay yaşamını yitirdi
17:13 Avukat Emekçi: AK Öcalan kararıyla Türkiye’ye yol gösteriyor
17:05 İhraç edilen öğretmenler eylem başlattı
17:00 İzmir’de sağlıkçılardan miting: Yönetmeliği geri çekin
16:01 Sınıra yürüyen Barış Anneleri'ne KDP engeli
15:44 İHD bölge şubeleri: İpek Er için adalet
15:27 Urfa Cezaevi'nde 'Kürtçe halay' soruşturması
15:20 Kılıçdaroğlu: Türkiye'yi Saray'ın vesayetinden kurtaracağız
15:19 KESK'ten 21 öğretmenin ihraç edilmesine tepki
15:11 Eğitim Sen’den ‘toplumsal cinsiyet' kampanyası
15:06 Hasta tutuklu Demir 2 yıldır tedavi edilmiyor
15:01 Ağır hasta 6 tutuklunun durumuna dikkat çekildi
14:57 Tutuklu ailelerine ziyaret: Nöbetiniz onurumuzdur
14:39 Hasta tutuklu Bekmezci'nin tahliyesi istendi
14:26 Sokakta yaşayan bir kişi yaşamını yitirdi
14:17 'Berke ve Perit’i alacağız, Naci’yi göndereceğiz'
13:58 TBB Genel Kurulu başladı, Feyzioğlu baroları suçladı
13:48 Cumartesi İnsanları: 3 bin yıl geçse de davamızın takipçisiyiz
13:47 Adalet Nöbeti 19'uncu gününde
13:46 HDK’den erkek egemenliğine karış direniş ve mücadele konferansı
13:17 Silopi’de tecrit protestosu
13:12 Mardin kayyımının Sayıştay Raporu: Hukuksuz vergi toplandı, ihaleler usulsüz yapıldı
12:52 Dicle Anter'den Şenyaşar ailesine ziyaret
12:51 Kışanak'tan Adalet Nöbeti'ne destek: Herkes harekete geçmeli
12:38 29 yıl önce kaçırılan Akyıldız’ın akıbeti soruldu
12:14 Urfa'da kaza: 3 ölü, 4 yaralı
12:06 HDP’den bütçeye şerh: Toplumsal adaletsizlik derinleştirildi
11:50 Bin 52 kadın avukattan TBB Genel Kurulu’na çağrı
11:43 AKP'li Ünal’a 'niye kimse gelmedi' tepkisi: Gübreye yüzde 500 zam geldi
11:37 HDP Gençlik Meclisi'nden kongre çağrısı: Krizi mücadeleyle aşacağız
11:34 Türkdoğan: Öcalan’ın durumu artık AK'nin gündeminden düşmeyecek
11:26 Şenyaşar ailesinin Adalet Nöbeti 271'inci gününde
11:02 Boya yerine kahve, fırça yerine iğne kullandı
10:48 51 kadın tutukluya ‘halay' ve ‘Kürtçe şarkı’ cezası
10:09 Sêmalka’da nöbet eylemi 61’inci gününde
10:07 AKPM üyesi Hunko: İmralı’ya gidişimi Türkiye engelliyor
09:50 Gülüm: Kadın özgürlük mücadelesinde ısrar etmek gerek
09:48 Anneler 'Adalet' talebiyle direniyor
09:30 Uyuşturucu davasında uzman çavuşlara ceza, karakol komutanına beraat
09:11 ‘Tarım politikasının değişmesi gerekiyor’
09:08 İstanbullular: Hükümet istifa etsin, erken seçim olsun
09:07 İnfazı yakılan tutuklunun ailesi: Hukuksuzluğa karşı direneceğiz
09:05 Çalışkan: Asgari ücret vergi dışı bırakılmalı
09:02 Van'ın otlu peyniri dolarla yarışıyor!
09:00 Dengbêjliğiyle Kürt tarihine ışık tutuyor
09:00 Koçerlerden yasaklara ve kalekollara tepki: Yaylalar bizim
09:00 Boşaltılan köy şimdi de maden tehdidi altında
09:00 04 ARALIK 2021 GÜNDEMİ
00:03 Emekli hakim polislerce darp edildi
03/12/2021
22:48 Eren Keskin’in evine polis baskını
21:47 Mali’de BM konvoyuna saldırı: 1 ölü, 1 yaralı